ମୋକ୍ଷଦା ଏକାଦଶୀ ଦ୍ୱାରା କ'ଣ ଲାଭ ମିଳେ

ମାର୍ଗଶୀର ମାସ ଶୁକ୍ଲପକ୍ଷ ଏକାଦଶୀ ତିଥିକୁ ମୋକ୍ଷଦା ଏକାଦଶୀ ବୋଲି କୁହାଯାଏ । ଏହାର ଅନ୍ୟ ନାମ ବି ରହିଛି । ମାନସିକ ରୋଗ ନିବାରଣ ଏକାଦଶୀ, ମୋକ୍ଷଦାୟିନୀ ଏକାଦଶୀ, ମୋହନାସକ, ଶୁଦ୍ଧ ଏକାଦଶୀ, ଆଦି ନାମରେ ସମସ୍ତେ ଜାଣିଛନ୍ତି । ମୋକ୍ଷଦା ଏକାଦଶୀ ଦିନ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ପୂଜାର୍ଚ୍ଚନା କରାଯାଇଥାଏ । ବ୍ରତ ଧାରଣ କରିଲେ ସବୁ ମାନସିକ ରୋଗ ଏବଂ କଷ୍ଟ ଦୂର ହୋଇଥାଏ । ସବୁ ପାପ ମଧ୍ୟ ନଷ୍ଟ ହୋଇଥାଏ ବୋଲି ବିଶ୍ୱାସ ରହିଛି । 

ଗୀତା ଜୟନ୍ତୀ

1. ମାର୍ଗଶୀର ମାସ ଶୁକ୍ଲପକ୍ଷ ଏକାଦଶୀ ତିଥିରେ ପ୍ରଭୁ କୃଷ୍ଣ ଗୀତାର ଉପଦେଶ ଦେଇଥିଲେ। ସେଥିପାଇଁ ଏଇ ଦିନରେ ଗୀତା ଜୟନ୍ତୀ ମଧ୍ୟ ପାଳନ କରାଯାଏ । ଅନେକ ସ୍ଥାନରେ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ସହ ପ୍ରଭୂ କୃଷ୍ଣଙ୍କର ମଧ୍ୟ ପୂଜା କରାଯାଇଥାଏ । 
2. ପୌରାଣିକ କଥା ଅନୁସାରେ ଏହି ଦିନ ଭଗବାନ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ମହାଭାରତ ଯୁଦ୍ଧରେ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ଗୀତାର ଉପଦେଶ ଦେଇଥିଲେ । ଏହି ଉପଦେଶ ପରେ ଅର୍ଜୁନ ମହାଭାରତରେ ଲୋକଙ୍କୁ ବଦ୍ଧ କରିଥିଲେ ଏବଂ ଏହାପରେ ତାଙ୍କୁ ମୋକ୍ଷ ପ୍ରାପ୍ତି ହୋଇଥିଲା ।

ମୋକ୍ଷଦା ଏକାଦଶୀ ଦ୍ୱାରା କ'ଣ ଲାଭ ମିଳେ

1. ମୋହ,ମାୟା ସବୁ ରୋଗର ମୂଳ କାରଣ । ଏହା ଦ୍ୱାରା ମଣିଷର ଭିତର ଅଂଶରେ ଥିବା ଅନେକ ରୋଗ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥାଏ । ମୋକ୍ଷଦା ଏକାଦଶୀ ବ୍ରତ ରଖିଲେ ଅନେକ ପ୍ରକାରର ମାନସିକ ରୋଗ ଦୂର ହୋଇଯାଇଥାଏ ବୋଲି ବିଶ୍ୱାସ ରହିଛି । 
2. ପଦ୍ମ ପୁରାଣରେ କୁହାଯାଇଛି ଯେ ମୋକ୍ଷଦା ଏକାଦଶୀ ରୋଗ,ଦରିଦ୍ରତା,ଚିନ୍ତା, କଳହ ଓ ପାପକୁ ନାଶ କରିଥାଏ ।
3. ଉପବାସର ପ୍ରଭାବ ମୋକ୍ଷଦା ଏକାଦଶୀ ସହିତ, ମନୁଷ୍ୟର ପୂର୍ବପୁରୁଷମାନେ ପରିତ୍ରାଣ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି ଏବଂ ଉପବାସ ପାଳନ କରୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ସ୍ୱର୍ଗ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି |ଧର୍ମଶାସ୍ତ୍ର ଅନୁସାରେ ମୋକ୍ଷଦାୟିନୀ ଏକାଦଶୀକୁ ପିତୃପୁରୁଷଙ୍କୁ ମୋକ୍ଷ ପ୍ରଦାନକାରୀ ଏକାଦଶୀ ରୂପରେ ଜଣାଯାଏ ।
4. ଏହି ବ୍ରତକୁ ବିଧିବଦ୍ଧ ଭାବରେ କରିବା ଦ୍ୱାରା ପିତୃ ପୁରୁଷ ପ୍ରସନ୍ନ  ହୋଇ ଆଶୀର୍ବାଦ ପ୍ରଦାନ କରନ୍ତି l 
5. ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମ ଗ୍ରନ୍ଥରେ କୁହଯାଇଛି ଯେ ଏହି ଏକାଦଶୀ ବଡ ବଡ ଘାତକକୁ ନାଶ କରିଥାଏ । ଏହି ଦିନ ଯେଉଁମାନେ ଶ୍ରଦ୍ଧା ଏବଂ ବିଧିବିଧାନ ଅନୁସାରେ ବ୍ରତ କରିଥାନ୍ତି ତେବେ ସେମାନଙ୍କୁ ମୋକ୍ଷ ପ୍ରାପ୍ତି ହୋଇଥାଏ ।

କ’ଣ ରହିଛି ପୌରାଣିକ କଥା

1. ଧାର୍ମିକ କଥା ଅନୁଯାୟୀ, ରାଜା ବୈଖନାସ ଚଂପା ନଗରୀର ପ୍ରତାପୀ ରାଜା ଥିଲେ। ରାଜା ଜ୍ଞାନୀ ଥିବା ସହ ତାଙ୍କର ବେଦ ଉପରେ ମଧ୍ୟ ଜ୍ଞାନ ରହିଥିଲା।  ଏତେ ଭଲ ରାଜା ପାଇଥିବାରୁ ନଗରବାସୀ ବହୁତ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ଏବଂ ସୁଖୀ ଥିଲେ। ଥରେ ରାଜା ତାଙ୍କ ପିତା ନର୍କରେ ନିର୍ଯାତନା ପାଉଥିବା ସ୍ୱପ୍ନରେ ଦେଖିବାକୁ ପାଇଥିଲେ। ଏହି କଥା ରାଜା ଯେତେବେଳେ ପତ୍ନୀଙ୍କୁ କହିଥିଲେ ସେହି ସମୟରେ ରାଣୀ ତାଙ୍କୁ ଆଶ୍ରମ ଯିବା ପାଇଁ କହିଥିଲେ। ଏହାପରେ ରାଜା ଆଶ୍ରମରେ ପହଞ୍ଚି ମୁନିଋଷିଙ୍କୁ ଦେଖିଥିବା ସ୍ୱପ୍ନ ବିଷୟରେ କହିଥିଲେ। ସମସ୍ତ କଥା ଶୁଣିବା ପରେ ମୁନି ରାଜାଙ୍କୁ କହିଥିଲେ ତୁମ ପିତା ତାଙ୍କ ପତ୍ନୀଙ୍କୁ ବହୁତ ନିର୍ଯାତନା ଦେଉଥିଲେ, ଏହିକାରଣରୁ ଏବେ ତାଙ୍କୁ ତାଙ୍କ କର୍ମର ଫଳ ଭୋଗ କରିବାକୁ ପଡୁଛି।
2. ଏହାଶୁଣି ରାଜା ଯେତେବେଳେ ଏହାର ଉପାୟ ଜାଣିବାକୁ ଚାହିଁଥିଲେ ସେତେବେଳେ ମୁନିଋଷି ତାଙ୍କୁ ମୋକ୍ଷଦା ଏକାଦଶୀ କରିବା ପାଇଁ ଉପଦେଶ ଦେଇଥିଲେ। ଏଥିସହ କହିଥିଲେ ଏହାଦ୍ୱାରା ପ୍ରାପ୍ତି ହୋଇଥିବା ଫଳକୁ ନିଜ ପିତାଙ୍କୁ ସମର୍ପିତ କରିଦେବ । ଏହାପରେ ରାଜା ସମସ୍ତ ବିଧି-ବିଧାନର ସହ ଏହି ବ୍ରତ ପାଳନ କରିଥିଲେ, ଯାହାଫଳରେ ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କୁ କୁକର୍ମରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳିଥିଲା। ସେବେଠାରୁ ମାନ୍ୟତା ରହିଛି ମୋକ୍ଷଦା ଏକାଦଶୀ କେବଳ ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି ନୁହେଁ ବରଂ ପିତୃପୁରୁଷମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଭାବିତ କରିଥାଏ।

ମୋକ୍ଷଦା ଏକାଦଶୀ ଵ୍ରତ ପାଳନର ବିଧି

1. ଏକାଦଶୀ ଦିନ ସକାଳ ସମୟରେ ନିତ୍ୟ କର୍ମ ସମାପ୍ତ ପରେ ବ୍ରତ ଧାରଣ କରିପାରିବ । 
2. ଏହା ପରେ ମୋକ୍ଷଦା ଏକାଦଶୀ ଵ୍ରତ ଧାରଣ କରିବାର ସଂକଳ୍ପ ନିଅନ୍ତୁ । 
3. ପୂଜା ସ୍ଥାନରେ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ପ୍ରତିମା ସ୍ଥାପନ କରନ୍ତୁ । ଏହା ପରେ ଵିଧି ପୂର୍ବକ ପୂଜାର୍ଚ୍ଚନା କରିବେ । ଏଇ ଦିନରେ ଗୀତା ଜୟନ୍ତୀ ମଧ୍ୟ ପାଳନ କରାଯାଇଥାଏ । ଏହି ଦିନରେ ଗୀତ ପାଠ କରିଲେ ଉତ୍ତମ ଫଳ ମିଳିଥାଏ ବୋଲି ବିଶ୍ୱାସ ରହିଛି ।
4. ଏହିଦିନ କେବଳ ଭୂମି ଉପରେ ଶୋଇବା ଆବଶ୍ୟକ।

ମୋକ୍ଷଦା ଏକାଦଶୀର ପୂଜା ବିଧି

1. ସକାଳୁ ସ୍ନାନ ଆଦି ଶେଷ କରି ପୂଜା ସ୍ଥଳ କିମ୍ବା ମନ୍ଦିରର ସଫେଇ କରନ୍ତୁ । 
2. ଏହାପରେ ଘର ଅଥବା ମନ୍ଦିରକୁ ଗଙ୍ଗାଜଳ ଛିଞ୍ଚି ପବିତ୍ର କରନ୍ତୁ ।
3. ଏକାଦଶୀ ବ୍ରତ ସମସ୍ତ ପ୍ରକାରର କଠିନ ବ୍ରତ ମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ l ଏକାଦଶୀ ବ୍ରତ ଏକାଦଶୀ ତିଥିରେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଯାଇଥାଏ ଏବଂ ଦ୍ୱାଦଶୀ ତିଥି ପୂର୍ବରୁ ସମାପ୍ତ ହୋଇଥଏ l 
4. ସେଥିପାଇଁ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଗଙ୍ଗା ଜଳରେ ସାନ୍ନ କରାଯାଇ ସ୍ଥାପନ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ l 
5. ଏହା ପରେ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଚନ୍ଦନ,ଅକ୍ଷତ ଏବଂ ହଳଦିଆ ଫୁଲ ଅର୍ପଣ କରି ଫୁଲରେ ଶୃଙ୍ଗାର କରିବା ପରେ ଭୋଗ ଲଗାନ୍ତୁ । 
6. ଏହି ଦିନ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ହଳଦିଆ ଫଳ, ପୋଷାକ ଏବଂ ଶସ୍ୟ ଅର୍ପଣ କରନ୍ତୁ |ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ତୁଳସୀ ପତ୍ର ଅବଶ୍ୟ ଚଢାନ୍ତୁ ।
7. ଏହା ତୁମର ପ୍ରତ୍ୟେକ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରେ | ହଳଦିଆ ଫୁଲ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ପାଇଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରିୟ |
8. ତାପରେ ଭଗବାନ ଗଣେଶଙ୍କ ଆରତୀ କରନ୍ତୁ ।
9. ଏହାପରେ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ ଏବଂ ଦେବୀ ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କୁ ଆରତୀ କରନ୍ତୁ । ଏହାପରେ ପ୍ରସାଦ ବଣ୍ଟନ କରନ୍ତୁ ।
10. ଏହା ପରେ, ଏହି ସବୁ ଜିନିଷ ଗରିବ ଲୋକଙ୍କୁ ଦାନ କରାଯିବା ଉଚିତ୍ | ଏହା କରି ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ ଆଶୀର୍ବାଦ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି |
11. ଏହି ଦିନ ପିପାଲ ଗଛକୁ ପାଣି ଦିଅନ୍ତୁ | ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ ପିପଲରେ ରହିବେ ବୋଲି ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ। ଏହା ଋଣରୁ ମୁକ୍ତି ଦେଇଥାଏ | ଆହୁରି ମଧ୍ୟ ଆର୍ଥିକ ସ୍ଥିତିରେ ଉନ୍ନତି ଆସେ |